Insulinska rezistencija može da pokrene rak pankreasa: Naučnici otkrili mehanizam koji ćelije pretvara u prekancerozne
Povišen nivo insulina, koji se često javlja kod insulinske rezistencije, gojaznosti i metaboličkih poremećaja, mogao bi da podstakne promene u ćelijama pankreasa povezane sa razvojem raka, ukazuje istraživanje Univerziteta Britanske Kolumbije.
Insulinska rezistencija dugo je poznata kao stanje koje povećava rizik od predijabetesa i dijabetesa tipa 2. Međutim, nova saznanja ukazuju da bi poremećaj u delovanju insulina mogao imati šire posledice po zdravlje, uključujući i potencijalnu ulogu u nastanku raka pankreasa.
Prema istraživanju istraživača sa Univerziteta Britanske Kolumbije (UBC), objavljenom u časopisu Cell Metabolism, višak insulina može prekomerno stimulisati određene ćelije pankreasa koje učestvuju u proizvodnji digestivnih enzima. Takva prekomerna stimulacija može pokrenuti upalne procese i doprineti promenama ćelija koje prethode malignitetu.
Kako insulinska rezistencija može uticati na pankreas
Insulin je hormon koji omogućava ćelijama organizma da preuzmu glukozu iz krvi i koriste je kao izvor energije. Kada ćelije postanu manje osetljive na insulin, organizam pokušava da nadoknadi taj nedostatak povećanom proizvodnjom insulina.
Vremenom se može razviti stanje poznato kao hiperinsulinemija, odnosno povišen nivo insulina u krvi. To se može dogoditi čak i pre nego što nivo šećera u krvi postane izrazito povišen i pre nego što osoba dobije dijagnozu dijabetesa.
Istraživači sa UBC-a smatraju da upravo višak insulina može biti jedan od mehanizama koji povezuju gojaznost i lošu ishranu sa povećanim rizikom od raka pankreasa.
„Naši podaci pokazuju da bi veći rizik od raka pankreasa povezan sa lošom ishranom i gojaznošću mogao biti posledica višeg nivoa insulina koji prati ova stanja“, naveli su istraživači James Johnson i Janel Kopp.
Njihova pažnja posebno je usmerena na insulin receptor, odnosno strukturu putem koje insulin šalje signale ćelijama pankreasa.
Od upale do potencijalno kancerogenih promena
Jedan od ključnih nalaza istraživanja jeste da povišen insulin može uticati na ćelije pankreasa odgovorne za proizvodnju digestivnih sokova. Prekomerna stimulacija može dovesti do upale i promena koje ćelije približavaju prekanceroznom stanju.
Ovo je posebno značajno imajući u vidu da je pankreas organ koji istovremeno ima važnu ulogu u varenju hrane i regulisanju nivoa šećera u krvi.
Istraživači ističu da se nalazi posebno odnose na osobe koje već imaju povećan rizik od razvoja adenokarcinoma pankreasa, najčešćeg oblika raka ovog organa, ali da mehanizam može biti relevantan i za širu populaciju.
Dr Emily Gallagher, sa Mount Sinai Health System, koja je komentarisala rezultate, istakla je značaj insulinskog receptora u regulisanju proizvodnje digestivnih enzima i upale u pankreasu.
Rizik može postojati i pre pojave dijabetesa
Posebno zabrinjava mogućnost da povišen insulin može postojati godinama pre nego što se razvije očigledno povišen šećer u krvi ili dijabetes.
Zbog toga bi osobe sa metaboličkim sindromom, gojaznošću ili predijabetesom mogle imati povećan rizik povezan sa visokim nivoom insulina čak i kada nemaju izraženu hiperglikemiju.
Ranija istraživanja takođe su pronašla povezanost između insulinske rezistencije, hiperinsulinemije i smrtnosti od raka pankreasa, uključujući i osobe koje nisu imale dijabetes. To podržava ideju da metabolički poremećaji mogu biti važni nezavisno od same dijagnoze dijabetesa.
Ishrana i fizička aktivnost kao deo prevencije
Istraživači navode da bi strategije koje poboljšavaju osetljivost organizma na insulin mogle imati značaj i u smanjenju rizika od bolesti.
U praksi, to podrazumeva održavanje zdrave telesne težine, redovnu fizičku aktivnost i uravnoteženu ishranu bogatu namirnicama sa dosta vlakana, povrćem, voćem, integralnim žitaricama i odgovarajućim izvorima proteina. Redovno vežbanje može poboljšati osetljivost na insulin i doprineti boljoj kontroli šećera u krvi.
Ipak, stručnjaci naglašavaju da ovi rezultati ne znače da će snižavanje insulina samo po sebi sprečiti rak pankreasa. Potrebna su dodatna istraživanja kako bi se utvrdilo u kojoj meri kontrola insulinske rezistencije može promeniti rizik od nastanka ove bolesti.
Rak pankreasa je složena bolest na čiji razvoj utiče više faktora. Nova istraživanja, međutim, ukazuju da bi metaboličko zdravlje i način na koji organizam reguliše insulin mogli biti važniji deo te priče nego što se ranije smatralo.
Izvor: theepochtimes.com/zdravlje.kurir.rs
