Otvorena Ambulanta kliničke nutricije u UKC Kragujevac: Podrška za pacijente kojima je ishrana životno važno pitanje

U okviru Klinike za opštu hirurgiju Univerzitetskog kliničkog centra Kragujevac, početkom marta počela je sa radom Ambulanta kliničke nutricije, namenjena pacijentima kod kojih ishrana nije samo deo oporavka, već jedno od ključnih pitanja lečenja i preživljavanja.

Pacijenti sa intestinalnom insuficijencijom često nemaju precizno određeno mesto u sistemu

Za razliku od nekih drugih oblika insuficijencije organa, pacijenti sa intestinalnom insuficijencijom često nemaju precizno određeno mesto u sistemu. U praksi to znači da neretko obilaze različite specijaliste — hirurge, gastroenterologe, nefrologe i druge lekare — dok osnovni problem ostaje nedovoljno prepoznat.

Takvi pacijenti često „lutaju“ kroz zdravstveni sistem, a njihovo stanje može biti ozbiljno, dugotrajno i životno ugrožavajuće.
Vođeni iskustvima najuspešnijih evropskih centara koji se bave ovom grupom bolesnika, lekari UKC Kragujevac, pokrenuli su Ambulantu kliničke nutricije kao prvi i veoma važan korak ka sistemskom rešavanju ovog problema.

Dugoročni cilj je formiranje odseka za kliničku nutritivnu terapiju, gde bi ti pacijenti mogli da budu hospitalizovani radi detaljne procene, korekcije nutritivnog statusa, nadoknade tečnosti i elektrolita, kao i uvođenja i praćenja parenteralne nutritivne terapije.

U ambulanti rade hirurg prof. dr Bojan Stojanović i anesteziolog doc. dr Danijela Jovanović, kao deo multidisciplinarnog pristupa lečenju. Upravo je multidisciplinarnost osnova zbrinjavanja tih pacijenata, jer intestinalna insuficijencija nikada nije problem samo jednog organa, niti samo jedne specijalnosti.

Zbog toga je u okviru UKC Kragujevac formiran i multidisciplinarni nutritivni konzilijarni tim, koji čine gastroenterolozi, anesteziolozi, hirurzi, nefrolozi i visoki medicinski tehničari. Zadatak tima je da zajednički proceni stanje svakog pacijenta, odredi najbolji modalitet lečenja i razmotri uvođenje savremenih i inovativnih terapija koje mogu doprineti boljoj adaptaciji creva i boljem kvalitetu života.

Kako izgleda lečenje u ambulanti?

Lečenje u ambulanti obuhvata više različitih pristupa, u zavisnosti od potreba pacijenta. To uključuje prilagođavanje i ordiniranje medikamentozne terapije, oralnu nutritivnu podršku, parenteralnu nutritivnu terapiju, kao i pripremu pacijenata za hirurško lečenje, posebno kada postoji mogućnost uspostavljanja kontinuiteta digestivnog trakta i poboljšanja funkcije creva.

Pored pacijenata sa intestinalnom insuficijencijom, Ambulanta kliničke nutricije baviće se i drugim grupama bolesnika kojima je potrebna stručna nutritivna procena i podrška.

Pre svega, ambulanta je namenjena pacijentima sa otežanim unosom hrane na usta, bez obzira na uzrok. To mogu biti osobe koje zbog osnovne bolesti, bola, mučnine, poremećaja gutanja, slabosti ili dugotrajnog oporavka ne mogu da unesu dovoljno hrane i tečnosti. Kod takvih pacijenata problem nije samo gubitak telesne mase, već i pad snage, slabiji imunitet, sporije zarastanje i veći rizik od komplikacija.

Ambulanta će pratiti i pacijente sa nutritivnim stomama, kao što su gastrostoma, gastrotube i nutritivna jejunostoma. Takvim pacijentima je potrebna precizna procena potreba, izbor odgovarajuće formule, praćenje podnošenja terapije i prevencija komplikacija. Pravilno vođena enteralna ishrana može značajno poboljšati opšte stanje bolesnika, olakšati kućno lečenje i smanjiti broj hospitalizacija.

Posebno važnu grupu čine pacijenti sa visoko produktivnim jejunostomama i ileostomama, kao i oni sa drugim manifestacijama sindroma kratkog creva. Kod njih dolazi do velikih gubitaka tečnosti i elektrolita, što može dovesti do iscrpljenosti, dehidratacije, poremećaja rada bubrega, čestih prijema u bolnicu i ozbiljnog narušavanja kvaliteta života. Ovakvi pacijenti zahtevaju pažljivo praćenje dnevnih gubitaka, odgovarajuću nadoknadu tečnosti, izbor odgovarajuće ishrane i lekova, kao i individualno planiranje daljeg lečenja.

Važan deo rada ambulante - preoperativna nutritivna optimizacija

Ambulanta će zbrinjavati i pacijente sa malapsorpcijom, odnosno sa poremećajem varenja, resorpcije i iskorišćavanja hranljivih materija. To su stanja u kojima organizam, i pored unosa hrane, ne uspeva da iz nje izvuče ono što mu je potrebno. Posledice mogu biti gubitak telesne mase, manjak proteina, vitamina i minerala, hronični umor, anemija i niz drugih problema koji često ostaju neprepoznati ili se prepoznaju kasno.

Važan deo rada ambulante biće i preoperativna nutritivna optimizacija. Danas je jasno da ishod operacije ne zavisi isključivo od same hirurške procedure, već i od opšteg stanja pacijenta pre zahvata. Pacijenti koji u operaciju ulaze pothranjeni, iscrpljeni ili sa izraženim deficitima imaju veći rizik od komplikacija, sporijeg oporavka i dužeg lečenja. Zato je cilj da se kod pacijenata kod kojih postoji indikacija, na vreme prepoznaju nutritivni problemi i da se pre operacije organizam što bolje pripremi.

Ambulanta će biti značajna i za onkološke pacijente sa kaheksijom i izraženim nutritivnim deficitom, naročito kada im je unos hrane otežan zbog mučnine, gubitka apetita, bola, promena u varenju ili neželjenih efekata onkološke terapije. Gubitak telesne mase i mišićne snage kod ovih bolesnika nije samo prateći problem – on direktno utiče na podnošenje terapije, oporavak i kvalitet života. Pravovremena nutritivna podrška zato može imati važnu ulogu u ukupnom lečenju.

Otvaranje Ambulante kliničke nutricije UKC Kragujevac, pravi važan iskorak ka modernijem i organizovanijem pristupu pacijentima čije stanje zahteva više od standardnog lečenja. Reč je o ljudima čiji se problem često ne vidi na prvi pogled, ali čije su svakodnevne potrebe velike, složene i medicinski ozbiljne.

Za njih, ovakva ambulanta znači da više neće morati da traže pomoć na više strana, već da na jednom mestu mogu dobiti stručnu procenu, plan lečenja i kontinuitet praćenja.

izvor: ukck.rs/zdravlje.kurir.rs

Kefir, voće i integralne žitarice za bolju probavu: Nutricionista otkriva jednostavan trik