Zašto je važno kada ste počeli da pušite? Godine početka značajne koliko i broj popušenih cigareta
Pušenje je jedan od vodećih uzroka smrti koji se može sprečiti i jedan od najvažnijih faktora rizika za bolesti srca i krvnih sudova. Međutim, novo veliko istraživanje pokazuje da nije presudno samo koliko neko puši, već i u kom uzrastu je počeo.
Studija objavljena u časopisu Scientific Reports analizirala je podatke iz nacionalne zdravstvene baze Južne Koreje i obuhvatila više od 9,2 miliona odraslih osoba starijih od 20 godina. Učesnici nisu imali prethodnu istoriju moždanog udara, infarkta ili terminalne bubrežne bolesti, a njihovo zdravstveno stanje praćeno je tokom skoro devet godina.
Istraživači su proučavali povezanost između uzrasta u kojem je pušenje započeto i kasnijeg rizika od infarkta miokarda, moždanog udara, drugih kardiovaskularnih događaja i ukupne smrtnosti. U analizi su uzimani u obzir i ukupna količina popušenih cigareta tokom života, izražena kroz takozvane „pak-godine“, kao i brojni drugi faktori poput krvnog pritiska, masnoća u krvi, dijabetesa, fizičke aktivnosti, konzumacije alkohola i socioekonomskog statusa.
Šta su doneli rezultati?
Rezultati su pokazali da su osobe koje su počele da puše u adolescenciji, posebno pre 20. godine, imale značajno veći rizik od srčanog i moždanog udara, kao i od prevremene smrti, u poređenju sa onima koji su pušenje započeli kasnije, čak i kada je ukupna količina popušenih cigareta bila slična. Drugim rečima, rani početak pušenja predstavlja dodatni, nezavisan faktor rizika, a ne samo posledicu dužeg pušačkog staža.
Najveći zdravstveni rizik primećen je kod osoba koje su rano počele da puše i tokom života popušile veliki broj cigareta. U toj grupi, rizik od infarkta bio je više nego dvostruko veći u odnosu na nepušače, dok je verovatnoća moždanog udara i ukupne smrtnosti takođe bila znatno povišena. Čak i u poređenju sa osobama koje su popušile sličan broj cigareta, ali su s tom navikom počele kasnije u životu, rani početak je nosio veći rizik.
Kako deluje rano pušenje?
Naučnici navode da uzrok može da leži u biološkoj osetljivosti organizma tokom adolescencije, perioda kada su mozak i kardiovaskularni sistem još u razvoju, ali i u jačoj nikotinskoj zavisnosti koja se češće razvija kod onih koji počnu da puše veoma rano. Kombinacija ranije izloženosti i dugotrajnijeg pušačkog staža može da ostavi dugotrajan trag na srcu i krvnim sudovima.
Iako je potvrđena jasna veza između intenziteta pušenja i zdravstvenog rizika, istraživanje je pokazalo da šteta ne raste uvek proporcionalno broju cigareta, čak i manja količina duvana može značajno da poveća rizik, naročito ako je navika započeta u mladosti.
Autori ističu da nalazi imaju važan značaj za javno zdravlje. Sprečavanje početka pušenja među mladima, posebno u adolescentskom uzrastu, moglo bi da dovede do značajnog smanjenja broja srčanih i moždanih udara, kao i prevremenih smrti na nivou populacije.
Izvor: News-medical.net/Zdravlje.kurir.rs